29 april 2026

|

Algemeen

In heel Nederland werken regio’s aan sterkere eerstelijnssamenwerking. Niet vanuit een blauwdruk, maar vanuit wat er lokaal speelt. Dat laat zien: samenwerken is geen kwestie van structuren neerzetten, maar van mensen, keuzes en doen wat nodig is.

Drie inzichten vallen op.

1. Begin bij de praktijk, niet bij de structuur

Een Regionaal EerstelijnsSamenwerkingsVerband (RESV) start niet met een schema, maar met een gesprek. Waar lopen professionals tegenaan? Wat hebben zij nodig? Als mensen zich niet herkennen in de opgave, ontstaat weerstand. Als ze zich gehoord voelen, ontstaat beweging. Samenwerking groeit als het aansluit op de dagelijkse praktijk. Dit vraagt om vertragen aan de voorkant. Eerst begrijpen, dan organiseren.
  

2. Zorg voor mandaat en echte vertegenwoordiging

Een overleg is snel gevuld. Maar zonder mandaat blijft het praten. Goede samenwerking vraagt dat mensen namens hun achterban kunnen spreken én beslissen. Daarom investeren regio’s in sterke monodisciplinaire netwerken die hun rol pakken in het geheel. Dat is nodig, want aan tafel zitten partijen met verschillende perspectieven en belangen. Wat helpt, is steeds teruggaan naar de gezamenlijke bedoeling: goede, toegankelijke zorg en ondersteuning voor inwoners. Dat gezamenlijke doel geeft richting en helpt om verschillen te overbruggen.
  

3. Bouw vanuit de wijk, niet van bovenaf

Wat niet werkt: eerst een regionale structuur bedenken en die vervolgens uitrollen.
Wat wel werkt: starten bij wat er al is. Initiatieven, netwerken en energie in de wijk. Dáár ligt de basis.

Regionale samenwerking wordt pas sterk als die geworteld is in de praktijk. Elke regio en elke wijk vraagt om maatwerk. Goede voorbeelden helpen, maar zijn geen blauwdruk. Daarbij hoort ook de rol van inwoners. De beweging naar gezondheid en preventie lukt alleen als inwoners zelf meedoen en regie nemen.

Meer dan een plan

Met de deadline van juli 2026 in zicht werken veel regio’s aan plannen. Maar de regio’s die echt stappen zetten, doen meer dan dat. Zij investeren dagelijks in samenwerking:

• luisteren naar wat nodig is
• partijen verbinden
• aansluiten bij wat er al gebeurt

Want de beweging van losse organisaties naar samenhangende netwerken kost tijd. En vraagt om aandacht voor relaties, vertrouwen en gedrag. Precies daar ontstaat het verschil tussen een plan op papier en samenwerking die werkt.